‘We kunnen deel zijn van de oplossing in plaats van het probleem’

Abdulkadir woont in zijn studio van 21 vierkante meter in een gebouw in Amsterdam-Zuid, waar vooral studenten wonen. Zelf studeert hij informatietechnologie en werkt hij parttime in de logistiek. De kamer kijkt uit op station Amsterdam RAI; vanuit zijn raam ziet hij de hele dag treinen komen en gaan, als een constante herinnering aan verbinding en beweging.

De ruimte is eenvoudig maar met zorg ingericht: een eenpersoonsbed tegen de muur, een kleine televisie, een compact bureau met daarop zijn laptop en een nette stapel schriften. In de keuken is het basiskeukengerei op de planken uitgestald. Na jaren van onzekerheid staat deze kamer voor Abdulkadir voor onafhankelijkheid en controle.

“Toen ik voor het eerst in Amsterdam kwam, was ik bang,” vertelt Abdulkadir. “Het is een grote stad en ik was alleen. Ik wist niet waar ik moest beginnen.” Zoals veel statushouders verbleef hij eerst in een asielopvangcentrum. Later, nadat hij een verblijfsvergunning kreeg, deed hij mee aan een logeerregeling en woonde hij bijna vijf maanden bij een Nederlands gastgezin. Dat was geregeld via de organisatie Takecarebnb, een organisatie die vluchtelingen met een verblijfsstatus onderbrengt bij Nederlandse gezinnen.

Aanvankelijk twijfelde hij. “Ik zag de aankondiging op kantoor, maar ik was niet meteen geïnteresseerd. Pas toen het Centraal Orgaan opvang asielzoekers contact met me opnam en ik met mijn familie had overlegd, ging ik akkoord.”

Kloof

De ervaring veranderde zijn kijk op de samenleving. “In het asielcentrum voelde ik me alsof ik weliswaar in de stad woonde, maar er toch buiten stond. Er was een kloof tussen mij en de Nederlandse burgers,” zegt hij. Zijn tijd bij het gastgezin hielp hem zijn Nederlands te verbeteren en de samenleving beter te begrijpen. “Ik merkte dat we meer op elkaar lijken dan ik dacht.”

Al bijna tweeënhalf jaar woont Abdulkadir in zijn huidige woning in Amsterdam-Zuid. Hij betaalt huur en deelt het gebouw met veel jonge bewoners, waaronder studenten. “Hier voel ik me gelijkwaardig,” zegt hij. “Of iemand nu Nederlands is of vluchteling, iedereen wordt hetzelfde behandeld. Dat geeft mij het gevoel erbij te horen.”

Het vinden van stabiele huisvesting was dus een beslissende factor in zijn leven. “In het asielcentrum is je belangrijkste zorg dat je een woning krijgt. Je kunt je toekomst niet echt plannen. Pas als je dat gevonden hebt, groeit je motivatie.” Hij vergelijkt de stabiliteit met wortels in de grond; “Het laat je groeien.”

Realistisch

Toch blijven er ook onzekerheden. Abdulkadir staat ingeschreven bij een sociale woningcorporatie, het systeem voor de verdeling van sociale huurwoningen in de regio, maar hij begrijpt niet precies wat zijn positie op de wachtlijst is. Ook is hij onzeker over de voorwaarden en de looptijd van zijn huidige huurcontract. “Sommige dingen zijn voor mij niet helemaal duidelijk, vooral hoe lang ik kan blijven en hoe een verlenging in zijn werk gaat.”

Voor statushouders die hun verblijfsvergunning in 2021 of eerder hebben ontvangen, bieden de komende verkiezingen een kans om invloed uit te oefenen op het lokale huisvestingsbeleid. Abdulkadir vindt dat vluchtelingen in politieke debatten vaak negatief worden neergezet. “We worden gepresenteerd als een probleem,” zegt hij. “Maar we kunnen juist deel uitmaken van de oplossing. Veel jonge vluchtelingen studeren, werken en dragen bij.”

Op de vraag of hij van plan is te stemmen, antwoordt Abdulkadir dat hij voor praktische oplossingen is. “Ik wil een partij die realistisch is en niet extreem,” legt hij uit. Een partij die toeziet op wat stemmers echt nodig hebben. Huisvesting is voor hem niet alleen een plek om te slapen. Het is de basis om onderwijs te kunnen volgen, te werken en deel te nemen aan de samenleving. In zijn kamer van 21 vierkante meter met uitzicht op het spoor vormt zich nu een toekomst die ooit onbereikbaar leek.

Amsterdam kampt met een ongekende woningcrisis. Met een geschat tekort van 350.000 woningen in heel Nederland, waarvan een aanzienlijk deel de hoofdstad treft, is het vinden van een appartement zeer moeilijk geworden. De wachttijd voor sociale huurwoningen bedraagt in veel gebieden gemiddeld 13 tot 15 jaar, volgens WoningNet.